Το Διεθνές Συμβούλιο Μουσείων (ICOM) ίδρυσε την Παγκόσμια Ημέρα Μουσείων το 1977, έχοντας ως στόχο την ευαισθητοποίηση του κοινού για το ρόλο των μουσείων στην ανάπτυξη της κοινωνίας.
Το θέμα του εορτασμού της Διεθνούς Ημέρας Μουσείων για το 2026 είναι «Τα μουσεία ενώνουν τον κόσμο».
Στις μέρες μας, σε μια εποχή γεωπολιτικών προκλήσεων, κοινωνικών εντάσεων και ψηφιακής απόστασης, ο ρόλος των μουσείων ως γεφυρών επικοινωνίας γίνεται πιο κρίσιμος από ποτέ. Τα μουσεία επαναπροσδιορίζουν τη λειτουργία τους, ξεπερνούν τα φυσικά τους σύνορα και μετατρέπονται σε παγκόσμιους χώρους συνάντησης, προωθώντας τη συμπερίληψη, την αμοιβαία κατανόηση και την ειρηνική συνύπαρξη.
Με την επιλογή του θέματος αυτού, το ICOM μας καλεί να οραματιστούμε τα μουσεία ως ζωντανούς οργανισμούς που μειώνουν τις ανισότητες και ενώνουν τις τοπικές και παγκόσμιες κοινότητες. Στο πλαίσιο αυτό, ο εορτασμός επικεντρώνεται στους παρακάτω άξονες:
Παγκόσμια Πολιτιστική Συναδέλφωση και Άυλη Κληρονομιά.
Τα μουσεία λειτουργούν ως πλατφόρμες πολιτιστικής διπλωματίας. Μέσα από τη διαφύλαξη της άυλης κληρονομιάς (παραδόσεις, προφορικές ιστορίες, έθιμα), αναδεικνύουν τις κοινές ρίζες και τις παράλληλες διαδρομές των λαών. Σε έναν κόσμο που αλλάζει ραγδαία λόγω των μεταναστευτικών ροών και των δημογραφικών μεταβολών, η προβολή της κοινής μας κληρονομιάς αποτελεί το κλειδί για την καταπολέμηση των στερεοτύπων και την ενδυνάμωση των κοινωνικών δεσμών.
Η δύναμη των νέων ως φορέων αλλαγής.
Η νέα γενιά βρίσκεται στο επίκεντρο της προσπάθειας να ενωθεί ο κόσμος. Τα μουσεία προσφέρουν στους νέους τα εργαλεία για να κατανοήσουν το παρελθόν, να προβληματιστούν για το παρόν και να συνδιαμορφώσουν ένα μέλλον χωρίς αποκλεισμούς. Μέσα από καινοτόμες συνεργασίες, συμμετοχικά εργαστήρια και ανοιχτό διάλογο, οι νέοι γίνονται οι πρεσβευτές μιας νέας, παγκόσμιας κουλτούρας συνεργασίας.
Υπεύθυνη Ψηφιακή Διασύνδεση (Global Connectivity).
Η τεχνολογία επιστρατεύεται για να ενώσει ανθρώπους και μουσεία σε κάθε γωνιά του πλανήτη.
- Υπεύθυνη ενσωμάτωση: Οι νέες τεχνολογίες (VR, AR, AI) δεν χρησιμοποιούνται για εντυπωσιασμό, αλλά για να κάνουν τις εκθέσεις προσβάσιμες σε όλους (π.χ. άτομα με αναπηρίες ή απομακρυσμένες κοινότητες), διατηρώντας παράλληλα την αυθεντικότητα του εκθέματος.
- Ανταλλαγή περιεχομένου: Μέσα από κοινές ψηφιακές πλατφόρμες και εικονικές περιηγήσεις, το κοινό μπορεί να αλληλεπιδράσει ταυτόχρονα με διαφορετικούς πολιτισμούς, ενισχύοντας το συναίσθημα της παγκόσμιας κοινότητας.
Ο εορτασμός στην Ελλάδα και τα «κρυμμένα διαμάντια» της Αθήνας.
Για το 2026, το Ελληνικό Τμήμα του ICOM επέλεξε ως τιμώμενους φορείς το Αρχαιολογικό Μουσείο Ολυμπίας και το Μουσείο Ιστορίας των Ολυμπιακών Αγώνων της Αρχαιότητας, καθώς η Αρχαία Ολυμπία αποτελεί το κατεξοχήν παγκόσμιο σύμβολο της Εκεχειρίας και της Ενότητας των λαών.
Ωστόσο, το μήνυμα «Τα μουσεία ενώνουν τον κόσμο» αντηχεί τέλεια τόσο στα γνωστά όσο και στα λιγότερο γνωστά, αλλά εξαιρετικά ενδιαφέροντα μουσεία της Ελλάδας, τα οποία αξίζει να εξερευνήσει κανείς.
Στην Ελλάδα υπάρχει πληθώρα Μουσείων, τα οποία φιλοξενούν εκθέματα που καλύπτουν χιλιετίες πολιτισμού, κατακτήσεων κι επιτευγμάτων. Όσον αφορά την Αθήνα, όσο περισσότερο την εξερευνείς τόσο ανακαλύπτεις πόσα πολλά κι ενδιαφέροντα Μουσεία, εκτός από τα κυριότερα, όπως το Εθνικό Αρχαιολογικό, την Εθνική Πινακοθήκη ή το Μουσείο Μπενάκη. Αν λοιπόν, έχεις όρεξη και διάθεση να ψάξεις θα ανακαλύψεις Μουσεία ίσως λιγότερο γνωστά, αλλά εξίσου ενδιαφέροντα με τα άλλα, όπως το Μουσείο Κεραμικής Τέχνης, Ισλαμικής Τέχνης, το Μουσείο Θεάτρου καθώς και άλλα πολλά.
Φωτό από: www.theacropolismuseum.gr
