Η γονεϊκή κούραση δεν εμφανίζεται απότομα. Συσσωρεύεται αργά, μέσα από μικρές απαιτήσεις που δεν σταματούν ποτέ. Ευθύνες, άγχη, έλλειψη προσωπικού χρόνου, συνεχής εγρήγορση. Στην αρχή τη θεωρείς φυσιολογική. Λες ότι έτσι είναι η γονεϊκότητα. Όταν όμως η κούραση δεν αναγνωρίζεται και δεν βρίσκει εκτόνωση, αρχίζει να αλλάζει τον τρόπο που σχετίζεσαι, χωρίς να το καταλαβαίνεις.
Όταν η ενέργεια δεν φτάνει για σύνδεση.
Η συναισθηματική σύνδεση απαιτεί παρουσία. Όχι τελειότητα, αλλά διαθεσιμότητα. Όταν είσαι εξαντλημένη, η ενέργεια δεν επαρκεί ούτε για τα βασικά. Απαντάς μηχανικά, λειτουργείς πρακτικά, διεκπεραιώνεις. Δεν το κάνεις από αδιαφορία, αλλά από έλλειψη αποθέματος. Κι έτσι, η σχέση μετατρέπεται σταδιακά σε λειτουργία χωρίς βάθος.
Η μετάβαση από τη φροντίδα στην επιβίωση
Όταν κουράζεσαι πολύ, αλλάζει ο στόχος σου. Δεν σκέφτεσαι πια πώς να είσαι παρούσα, αλλά πώς να αντέξεις. Πώς να περάσει η μέρα χωρίς απώλειες. Αυτή η κατάσταση επιβίωσης δεν αφήνει χώρο για συναίσθημα. Δεν υπάρχει πρόθεση απομάκρυνσης. Υπάρχει ανάγκη να κρατηθείς όρθια. Και όμως, η συναισθηματική απόσταση αρχίζει να δημιουργείται.
Η ευερεθιστότητα ως σύμπτωμα και όχι ως χαρακτήρας.
Όταν είσαι κουρασμένη, μικρά πράγματα σε εκνευρίζουν υπερβολικά. Όχι γιατί έγιναν πιο σοβαρά, αλλά γιατί εσύ δεν έχεις πια αντοχή. Η ευερεθιστότητα δεν σημαίνει ότι άλλαξες χαρακτήρα. Είναι ένδειξη εξάντλησης. Αν όμως δεν αναγνωριστεί ως σύμπτωμα, αρχίζει να γίνεται μόνιμος τρόπος επικοινωνίας και να διαβρώνει τη σχέση.
Η μείωση της συναισθηματικής ανταπόκρισης.
Δεν αντιδράς πια όπως πριν. Δεν ενθουσιάζεσαι εύκολα. Δεν συγκινείσαι. Δεν θυμώνεις έντονα. Νιώθεις ένα μούδιασμα. Αυτή η μείωση της συναισθηματικής ανταπόκρισης είναι μηχανισμός προστασίας. Το σώμα και ο ψυχισμός σου προσπαθούν να εξοικονομήσουν ενέργεια. Όμως για το παιδί, αυτή η απόσυρση βιώνεται ως απόσταση.
Η ενοχή που επιδεινώνει την αποξένωση.
Όσο περισσότερο απομακρύνεσαι, τόσο μεγαλώνει η ενοχή. Και η ενοχή δεν φέρνει σύνδεση. Φέρνει σφίξιμο, άμυνα, αποφυγή. Αντί να πλησιάσεις, κλείνεσαι περισσότερο. Δημιουργείται ένας φαύλος κύκλος όπου η κούραση γεννά αποξένωση και η αποξένωση γεννά περισσότερη ψυχική κόπωση.
Η σύγχυση ανάμεσα στη φυσική παρουσία και τη συναισθηματική.
Μπορεί να είσαι εκεί όλη μέρα. Να κάνεις όσα πρέπει. Να φροντίζεις τα πρακτικά θέματα. Και παρ’ όλα αυτά να λείπεις συναισθηματικά. Αυτή η διάσταση είναι δύσκολο να αναγνωριστεί γιατί δεν φαίνεται εξωτερικά. Όμως γίνεται αισθητή. Η συναισθηματική αποξένωση δεν έχει να κάνει με τον χρόνο, αλλά με την ποιότητα της παρουσίας.
Η σιωπηλή απομάκρυνση που δεν εκδηλώνεται.
Η αποξένωση δεν εκδηλώνεται με συγκρούσεις. Έρχεται με λιγότερη διάθεση για επαφή. Με αποφυγή συζήτησης. Με μικρότερη υπομονή. Δεν λες ότι απομακρύνεσαι. Απλώς δεν έχεις κουράγιο να πλησιάσεις. Αυτή η σιωπηλή απομάκρυνση είναι από τις πιο δύσκολες μορφές, γιατί δεν προκαλεί άμεση αντίδραση. Απλώς βαθαίνει.
Η ανάγκη για αναπλήρωση και όχι για υπερπροσπάθεια.
Η λύση δεν βρίσκεται στο να προσπαθήσεις περισσότερο. Όταν είσαι εξαντλημένη, η υπερπροσπάθεια σε απομακρύνει κι άλλο. Αυτό που χρειάζεται είναι αναπλήρωση. Ύπνος, υποστήριξη, μοίρασμα ευθύνης, αναγνώριση της κόπωσης χωρίς ντροπή. Η συναισθηματική σύνδεση δεν αποκαθίσταται με καθήκοντα, αλλά με αποφόρτιση.
Η σημασία του να δεις την κούραση χωρίς αυτοκριτική.
Όσο βλέπεις την κούρασή σου ως αποτυχία, τόσο δυσκολεύεσαι να τη φροντίσεις. Η γονεϊκή εξάντληση δεν σημαίνει έλλειψη αγάπης. Σημαίνει υπερφόρτωση. Όταν το αναγνωρίζεις αυτό, μειώνεται η εσωτερική πίεση και δημιουργείται χώρος για επανασύνδεση, ακόμη και με μικρά βήματα.
Η επανασύνδεση ξεκινά από εσένα.
Η συναισθηματική αποξένωση δεν λύνεται με μεγάλες κινήσεις. Ξεκινά όταν εσύ ξαναβρίσκεις λίγο χώρο μέσα σου. Όταν δεν λειτουργείς μόνο ως ρόλος, αλλά και ως άνθρωπος. Από εκεί και μετά, η επαφή γίνεται ξανά εφικτή. Όχι τέλεια. Όχι συνεχής. Αλλά αληθινή.
Η γονεϊκή σχέση δεν αποδυναμώνεται επειδή κουράστηκες. Αποδυναμώνεται όταν μένεις μόνη μέσα στην κούραση. Όταν φροντίζεις τον εαυτό σου, δεν απομακρύνεσαι από το παιδί. Επιστρέφεις κοντά του πιο διαθέσιμη. Και τότε, η απόσταση που δημιουργήθηκε από την εξάντληση αρχίζει σιγά-σιγά να μειώνεται.
Φωτό από: https://depositphotos.com/gr/
