Αν συχνά λες «ναι» ενώ θέλεις να πεις «όχι», αποφεύγεις τη σύγκρουση με κάθε κόστος και νιώθεις άβολα όταν κάποιος δυσαρεστείται μαζί σου, τότε ίσως έχεις το σύνδρομο του καλού παιδιού. Δεν είναι επίσημη διάγνωση, αλλά ένας όρος που περιγράφει μια συμπεριφορά που μοιάζει με υπερβολική ευγένεια και ανάγκη αποδοχής. Στην πράξη, όμως, μπορεί να σε φέρει σε αδιέξοδο.
Τι σημαίνει να είσαι καλό παιδί;
Δεν μιλάμε για την ευγένεια ή τη διάθεση να βοηθάς. Αυτά είναι θετικά στοιχεία. Το πρόβλημα ξεκινά όταν δεν το κάνεις από επιλογή, αλλά από φόβο. Φόβο μην απορριφθείς. Μην κριθείς. Μην παρεξηγηθείς. Όταν φοβάσαι τόσο πολύ να πεις την άποψή σου ή να βάλεις όρια, που καταλήγεις να καταπιέζεσαι και να χάνεις εσύ η ίδια τον εαυτό σου.
Πώς ξεκινά;
Αυτός ο τρόπος σκέψης και συμπεριφοράς συχνά ξεκινά από την παιδική ηλικία. Αν μεγάλωσες σε περιβάλλον όπου η επιβράβευση ερχόταν μόνο όταν ήσουν ήσυχη, υπάκουη, καλό παιδί, μπορεί να έχεις μάθει να ταυτίζεις την αξία σου με την ικανοποίηση των άλλων. Ίσως έμαθες ότι το να διεκδικείς, να θυμώνεις ή να λες «όχι» είναι κακό. Οπότε το απέφευγες.
Πού σε δυσκολεύει;
✓ Δεν ζητάς βοήθεια γιατί δεν θέλεις να ενοχλήσεις.
✓ Δεν λες τι πραγματικά σκέφτεσαι γιατί φοβάσαι την απόρριψη.
✓ Αναλαμβάνεις ευθύνες που δεν σου αναλογούν, για να μην χαλάσεις τις σχέσεις σου.
✓ Βρίσκεσαι διαρκώς εξαντλημένη, γιατί βάζεις τους άλλους πάνω από τις ανάγκες σου.
Στην αρχή ίσως αυτό να λειτουργεί. Οι άλλοι σε εκτιμούν, σε βλέπουν θετικά. Όμως με τον καιρό νιώθεις πίεση, κούραση, ακόμα και θυμό προς τους άλλους, αλλά κυρίως προς τον εαυτό σου.
Γιατί δεν είναι πάντα ευγένεια.
Η ευγένεια βασίζεται στην ισοτιμία. Δείχνεις σεβασμό, αλλά περιμένεις και να τον λάβεις. Το σύνδρομο του καλού παιδιού όμως σε οδηγεί σε ανισορροπία. Υποχωρείς συνέχεια, δεν εκφράζεις τις ανάγκες σου και επιτρέπεις να σε θεωρούν δεδομένη.
Μερικές φορές, αυτή η ευγένεια είναι μια μορφή αυτοπροστασίας. Δεν συγκρούεσαι για να μη νιώσεις ενοχές ή άγχος. Όμως έτσι αποφεύγεις και κάθε πραγματική επαφή. Οι σχέσεις σου μπορεί να φαίνονται ομαλές, αλλά είναι επιφανειακές. Κανείς δεν γνωρίζει ποια είσαι πραγματικά.
Τι μπορείς να κάνεις;
1. Παρατήρησε πότε λες «ναι» ενώ θέλεις να πεις «όχι». Μόνο αν το καταλάβεις μπορείς να το αλλάξεις.
2. Δώσε χρόνο πριν απαντήσεις. Μπορείς να πεις: Θα το σκεφτώ και θα σου πω. Έτσι έχεις περιθώριο να εξετάσεις τι θες πραγματικά.
3. Μάθε να λες όχι χωρίς απολογίες. Δεν χρειάζεται να εξηγείς τα πάντα. Το «δεν μπορώ» ή «δεν θέλω» αρκεί.
4. Εξασκήσου σε μικρά πράγματα. Ξεκίνα να εκφράζεις άποψη σε απλές συζητήσεις. Πες τι ταινία θες να δεις. Πού θέλεις να φάτε.
5. Αποδέξου ότι δεν θα αρέσεις σε όλους. Αυτό είναι φυσιολογικό. Δεν σημαίνει ότι κάνεις κάτι λάθος.
Τελικά, τι σημαίνει να είσαι καλό παιδί;
Αν το δεις διαφορετικά, μπορείς να παραμείνεις ευγενική και ταυτόχρονα να έχεις όρια. Μπορείς να νοιάζεσαι για τους άλλους χωρίς να αγνοείς τον εαυτό σου. Δεν χρειάζεται να είσαι καλό παιδί για να έχεις αξία. Έχεις ήδη.
Το ζητούμενο δεν είναι να αλλάξεις τελείως. Είναι να μπορείς να επιλέγεις πότε θα βοηθήσεις, πότε θα υποχωρήσεις και πότε θα υπερασπιστείς τον εαυτό σου. Όχι από φόβο. Από συνείδηση και ισορροπία.
Φωτό από: https://depositphotos.com/gr/
